Próbna ewakuacja – obowiązek raz na 2 lata i jak wyciągnąć z niej realną korzyść
Obiekt przeznaczony dla ponad 50 stałych użytkowników musi co najmniej raz na 2 lata przejść praktyczne sprawdzenie organizacji i warunków ewakuacji. O terminie trzeba powiadomić komendanta powiatowego (miejskiego) PSP najpóźniej tydzień wcześniej.
Obowiązek wynika z § 17 rozporządzenia MSWiA w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków. Dotyczy wszystkich obiektów z ponad 50 stałymi użytkownikami, z wyjątkiem budynków mieszkalnych (kategoria ZL IV). Tam, gdzie grupa użytkowników cyklicznie się zmienia – w szkołach, przedszkolach, internatach czy domach studenckich – sprawdzenie robi się co roku, nie później niż 3 miesiące od przyjścia nowych osób. W obiektach ze strefą ZL II, np. szpitalach, zakres ćwiczenia uzgadnia się z komendantem PSP.
Przedszkole, żłobek lub szkoła w budynku – ćwiczenia co roku. Jeżeli w obiekcie działa placówka dla dzieci, np. przedszkole u najemcy w biurowcu, obowiązuje częstszy tryb. Praktyczne sprawdzenie ewakuacji przeprowadza się co najmniej raz w roku i nie później niż 3 miesiące od rozpoczęcia korzystania z obiektu przez nową grupę dzieci. Ćwiczenie powinno uwzględniać, że małe dzieci nie ewakuują się samodzielnie: potrzebna jest odpowiednia liczba opiekunów, sposób przeliczenia dzieci i bezpieczne miejsce zbiórki. Harmonogram ćwiczeń całego budynku warto zgrać z terminami placówki.
Dobrze zaplanowana ewakuacja próbna to test całego systemu, a nie tylko „wyjście na parking”. Warto sprawdzić:
- czy DSO lub sygnalizatory są słyszalne i zrozumiałe w każdej strefie,
- czy kontrola dostępu zwalnia drzwi na drogach ewakuacyjnych,
- czy windy zjeżdżają na parter, a oddymianie i napowietrzanie klatek działa zgodnie ze scenariuszem,
- czy koordynatorzy pięter wiedzą, co robić, i czy ktoś sprawdza toalety i sale konferencyjne,
- jak długo trwa opuszczenie budynku i czy miejsce zbiórki jest właściwie wybrane,
- czy uwzględniono osoby z niepełnosprawnościami i gości.
Wnioski z ćwiczenia powinny trafić do Instrukcji bezpieczeństwa pożarowego. Zgodnie z § 6 rozporządzenia IBP opisuje organizację ewakuacji i praktyczne sposoby jej sprawdzania. W biurowcach warto przy okazji przećwiczyć także inwakuację, czyli schronienie się wewnątrz budynku na wypadek zagrożenia zewnętrznego.
Z każdego ćwiczenia warto sporządzić krótki protokół: datę, zakres, czas ewakuacji, liczbę uczestników, zauważone nieprawidłowości i działania naprawcze z terminami. Taki dokument przydaje się podczas kontroli PSP, audytu ubezpieczyciela oraz przy kolejnej aktualizacji IBP. Pozwala też porównywać wyniki z kolejnych lat i sprawdzić, czy wcześniejsze zalecenia zostały wdrożone.
Co może zrobić Prevent: scenariusz ćwiczeń, zgłoszenie do PSP, obserwatorzy z pomiarem czasu, raport z rekomendacjami i aktualizacja IBP.
Źródło: Rozporządzenie MSWiA z 7.06.2010 r., § 6 i § 17 (t.j. Dz.U. 2023 poz. 822) – LexLege.